Shpetim Nazarko dhe xhahilet qe shkruajne ne faqen e tij me se fundmi kane botuar nje shkrim ku keta delitante historike akuzojne ushtrine osmane per dorezimin e Janines ndaj grekeve. Ne nje kohe qe vete nipi i Ismail Qemalit, Eqerem Bej Vlora tregon qe ishte agjenti grek Ismail Qemali ai qe ja shiti Janinen greve, dhe qe edhe vete princ Vidi e ka akuzuar Ismail Qemalin si agjent grek qe shiti Janinen, nje gjytyrym kosovar me emrin turk Salih Mehmeti, sikur sulltan Mehmeti, thote qe fajin e kane patur turqit per renien e Janines. Salih Mehmeti eshte nje dallkauk i sojit te Fahri Xharres dhe xhahileve te tjere kosovare qe shkruajne ne faqen e Shpetim Nazarko mavrise. Fakti eshte qe Janinen e mbrojtjen turqit deri ne momentin e fundit dhe Janina ra me tradhetine e Ismail Qemalit i cili urdheroi leberit e tij qe te mos i shkonin ne ndihme. Salih Mehmeti ka te drejte qe turqit ndoshta nuk kane lejuar te cohet flamuri austriak / shqiptar ne Janine pasi Janina ishte qytet turk. Edhe ne Prishtine nuk eshte cuar flamuri shqiptar, pasi edhe Prishtina ishte qytet turk dhe kosovaret besnike te Turqise me emrat Salih, Mehmet dhe Fahri i qendruan besnik Turqise dhe nuk cuan flamurin e Krajlit te Malit te Zi. Por Janinen e mbrojten turqit ndersa leberit e tradhetuan, ashtu sikur edhe disa nga gjysherit turq te Salih Mehmetit lane ushtrite serbe te pushtojne Prishtinen dhe Kumanoven dhe nuk cuan asnje pushke kunder Serbise.

Me poshte eshte shkrimi i dallkaukeve te Konica.al:

«Janinës ç’i panë sytë» është vargu domethënës i një kënge polifonike labe që shpreh rrënjosjen e këtij qyteti në kujtesën historike shqiptare.

I quajtur në shekullin e nëntëmbëdhjetë si kryeqendër e Shqipërisë, Janina kishte vlerë të pallogaritshme ekonomike dhe strategjike, shkruan Konica.al.

Dy skajet e Shqipërisë, Shkodra dhe Janina u bënë qendresa e fundit në Luftën e Përgjithshme Ballkanike (1912-1913).

Më kot ushtria greke provoi të merrte kështjellën e Janinës, pasi mbrojtja janiniote nën drejtimin e gjeneralit gjerman Rydigjer von der Goltz ishte përforcuar në mënyrën më të mirë me llogore, tela gjemborë dhe mitraloza zjarri.

Garnizioni ushtarak i qytetit, që përbëhej kryesisht nga shqiptarë të jugut, udhëhiqej nga gjenerali Mehmet Esat Pasha, i njohur edhe si Bülkat.

Studiuesit turq thonë se ai ishte shqiptar vendës i Janinës, por ashtu si krejt elita myslimane e qytetit fliste më me qejf greqishten e turqishten sesa shqipen.

Ndonëse Janina kishte të gjitha mundësitë për t’i bërë ballë sulmeve greke, komandanti osman vendosi ta dorëzonte Janinën në duart e mbretit Konstandin, çka shënoi goditjen më të madhe për Shqipërinë.

Qeveria e Vlorës, ndonëse në rrethana tejet të rënduara, ishte në lidhje të pakëputur informacioni me komandën ushtarake të Janinës.

Sipas njohësit të marrëdhënieve shqiptaro-greke Basil Kondis, Ismail Qemali kishte kërkuar që në kështjellën e Janinës të valëvitej flamuri me shqiponjën dykrenare.

Portali Konica.al sjell një fragment nga studimi i tij:

«Ismail Qemali, duke dashur ta përshkruajë Janinën si një qytet shqiptar, i dërgoi komandantit të Janinës, Esat pashës, nje delegacion dhe i propozoi që në këtë qytet të ngrihej FLAMURI SHQIPTAR. Esat pasha NUK E PRANOI propozimin, por përkundrazi kërkoi që shqiptarët t’u jepnin çdo ndihmë të mundshme forcave turke».

(Burimi: Basil Kondis, Greqia dhe Shqipëria 1908-1914, 2007, f. 135)

85