Opinion

Një botë me më pak Perëndim mund të paraqesë një mundësi për vendet muslimane

Nga: Abdullah Muradoglu

Tema që shënoi samitin e këtij viti në Konferencën e Sigurisë së Mynihut, e cila u krijua gjatë periudhës më të ndezur të “Luftës së Ftohtë”, ishte “shqetësimet” për të ardhmen e një bote pa Perëndimin. Shqetësimet e përmbledhura si “Westlessness” ishte tema kryesore e 56 mbi Konferencën e Sigurisë së Mynihut, “Raporti i 2020”. Bota po bëhet gjithnjë e më e pavlefshme. Akoma më keq, vetë Perëndimi mund të bëhet më pak i perënduar. Këto fjali përshkruajnë më së miri thelbin e raportit.

Raporti u vendos në rendin e ditës në mes të krizës aktuale që demokratët e krishterë po përjetojnë në Gjermani. Raporti thotë se vendet jo-perëndimore si Rusia, Kina dhe India janë në rritje, ndërsa sistemi global i kontrolluar nga Perëndimi është në prag të një kolapsi. Në raport, u theksua se vlera të tilla si angazhimi i Perëndimit për demokracinë liberale, të drejtat e njeriut, një ekonomi të bazuar në treg dhe bashkëpunimi ndërkombëtar i mirëmbajtur në institucionet globale kanë rënë vitet e fundit.

Zgjedhja e Trumpit në Sh.B.A, prishja e Britanisë me Bashkimin Evropian dhe forcimi i partive radikale dhe raciste të së djathtës në të gjithë Evropën vlerësohen si shembuj goditës të perëndimit duke u bërë më pak perëndimorë. Marrëveshjet e Trump me drejtuesit e Brexit dhe përpjekjet e tij për të zgjeruar këtë front së bashku me partitë e tjera anti BE në Evropë i trembën qarqet globale të pushtetit. Sipas raportit, ideja se BE është dobësuar, dhe qëndrimi i përbashkët i Sh.B.A-së dhe BE-së për çështjet botërore së shpejti do të jetë një gjë e së kaluarës.

Konkurrenca për ndikim midis Sh.B.A dhe Kinës gjithashtu përbën një dilemë për BE-në. Sh.B.A detyron vendet e BE që të mos bashkëpunojnë ekonomikisht dhe teknologjikisht me Kinën. Uashingtoni po shtyn vendet e BE së bashku me Mbretërinë e Bashkuar për të parandaluar kompaninë kineze të telekomit “Huawei” nga blerja e teknologjisë së gjeneratës tjetër 5G. Këto presione ndjehen në shumë fusha, veçanërisht në NATO dhe debati mbi Marrëveshjen Bërthamore të Iranit.

Siç kam thënë vazhdimisht në shkrimet e mia, ngritja e partive të djathta populiste në Evropë po dobëson partitë pro- qendrore të BE. Partitë populiste pothuajse përfaqësojnë “normën e re”, ndërsa partitë kryesore tani janë më të gatshëm t’i strehojnë ato dhe madje të bashkëpunojnë me ta. Shprehja në raport se “Perëndimi po bëhet më pak perëndimor” i referohet pikërisht këtij ndryshimi.

Kancelarja gjermane Angela Merkel dha dorëheqjen nga drejtimi i “Partisë Demokratike Kristiane (CDU)” dhe u zëvendësua nga Annegret Kramp-Karrenbauer, e cila akoma shërben si Ministre e Mbrojtjes. Referuar si “Mini Merkel”, Karrenbauer ishte një kandidate e ardhshme për kancelare për Demokratët e Krishterë. Sidoqoftë, Karrenbauer papritur dha dorëheqjen nga pozicioni i saj drejtues i partisë dhe dërgoi valë shoku nëpër CDU. Tani të gjithë pyesin se kujt do t’i dorëzohet drejtimi si udhëheqës i ri i ardhshëm i Demokratëve të Krishterë.

Gjatë zgjedhjeve lokale në shtetin gjerman të Thyringia, Kristian Demokratët dhe “Demokratët e Lirë” hynë në një aleancë me Partinë Alternative anti-BE dhe raciste për Gjermaninë (AfD). Thomas Kemmerich, kandidati për “Demokratët e Lirë” në krahun e së Drejtës Liberale, u zgjodh kështu si kancelar. Kemmerich është bërë kancelari i parë i shtetit që zgjidhet me mbështetjen e një partie raciste që nga viti 1945.

Merkel ishte jashtëzakonisht kritike për aleancën. Sipas kancelarit, është e pafalshme që partitë demokratike të gjykojnë mbështetjen e AfD. Kemmerich humbi postin e tij si kancelar i shtetit dhe si pasojë  dhe Karrenbauer dha dorëheqjen nga udhëheqja e CDU. Ky zhvillim në Gjermani, vendi qendror i BE-së, është shembulli më konkret i shqetësimeve të shprehura në “Raportin e Sigurisë së Mynihut”. Raporti do të diskutohet në mënyrë shteruese dhe pafund, i dhënë si një shembull që demonstron se Perëndimi, i cili deri më tani ka mbizotëruar sistemin global, ka qenë duke përjetuar një krizë ekzistenciale.

Vakuumi i energjisë në sistemin global po zhyt botën në kaos. Pra, si do të mbushet ky boshllëk? Megjithëse ne jemi në prag të zhvillimeve të frikshme, kjo pasiguri përkthehet edhe në mundësi të reja për vendet e ndryshme të sistemit global. A është bota turke dhe islamike e gatshme të shfrytëzojë këto mundësi historike? Përkundër të gjitha dobësive të saj, bota muslimane duhet të njohë vlerat që mund të sjellë si burimi i vetëm i njerëzimit dhe paqes./Gazetaimpakt/ yenisafak/

OPINIONE