Trump mbrojti Operacionin “Midnight Hammer” të vitit të kaluar gjatë fjalimit të tij për Gjendjen e Unionit, duke pretenduar se Irani po ndjek zhvillimin e armëve bërthamore ndërkohë që bisedimet vazhdojnë.
Më shumë se një orë pasi kishte nisur fjalimin për Gjendjen e Unionit, Presidenti i SHBA-së Donald Trump e përdori fjalën e tij për të justifikuar sulmet e mëparshme ushtarake të Uashingtonit kundër Iranit dhe përsëriti zotimin e tij për ta penguar Teheranin nga zhvillimi i armëve bërthamore.
“Si President, do të bëj paqe kudo që të mundem, por kurrë nuk do të hezitoj të përballem me kërcënimet ndaj Amerikës kudo që të jetë e nevojshme. Kjo është arsyeja pse, në një operacion vendimtar qershorin e kaluar, ushtria e Shteteve të Bashkuara shkatërroi programin bërthamor të Iranit me një sulm në territorin iranian të njohur si Operacioni ‘Midnight Hammer’.”
Sulmi u dënua gjerësisht si shkelje e sovranitetit të Iranit dhe ndodhi edhe pse Teherani po lejonte inspektime të objekteve dhe aktiviteteve të tij bërthamore. Udhëheqësit iranianë kanë pohuar vazhdimisht, edhe gjatë bisedimeve, se programi i tyre bërthamor është për qëllime paqësore dhe se çdo marrëveshje duhet të respektojë të drejtat e tyre sipas Traktatit për Mospërhapjen e Armëve Bërthamore.
Ai përsëriti retorikën e vjetër ndaj Iranit dhe grupeve të Rezistencës në rajon, duke thënë: “Që kur morën kontrollin e atij kombi krenar 47 vite më parë, regjimi dhe përfaqësuesit e tij vrasës nuk kanë përhapur gjë tjetër veç terrorit, vdekjes dhe urrejtjes.”
Kjo vjen pasi numri i përgjithshëm i viktimave ka kaluar 75,000 persona gjatë sulmeve izraelite të mbështetura nga SHBA në Gaza, Liban, Jemen dhe Iran. Gaza dhe Libani vazhdojnë të shohin rritje të numrit të viktimave ndërsa sulmet izraelite rifillojnë pa ndërprerje.
Për trazirat në Iran
Trump akuzoi më tej autoritetet iraniane për shtypje të dhunshme të protestave të brendshme, por nuk paraqiti prova për të mbështetur pretendimet e tij.
“Dhe vetëm gjatë dy muajve të fundit me protestat, ata kanë vrarë të paktën, duket, 32,000 protestues. 32,000 protestues në vendin e tyre. I qëlluan dhe i varën. Ne i ndaluam nga varja e shumë prej tyre me kërcënimin e dhunës serioze. Por këta janë njerëz të tmerrshëm.”
Ministri i Jashtëm iranian Abbas Araghchi ka kërkuar më parë prova për pretendimet e Trump, por nuk është paraqitur asnjë dëshmi. Ndërsa situata në Iran u qetësua, Fondacioni iranian i Martirëve dhe Çështjeve të Veteranëve raportoi se gjithsej 3,117 persona humbën jetën gjatë trazirave të janarit. Në një deklaratë të lëshuar më 21 janar, fondacioni tha se 2,427 prej të vrarëve ishin civilë të pafajshëm dhe personel sigurie.
Bisedimet e vazhdueshme SHBA-Iran
Në fjalimin e tij, Trump, pa paraqitur prova, tha se Irani po zhvillon raketa që mund të godasin Shtetet e Bashkuara.
“Ata tashmë kanë zhvilluar raketa që mund të kërcënojnë Evropën dhe bazat tona jashtë vendit, dhe po punojnë për të ndërtuar raketa që së shpejti do të arrijnë në Shtetet e Bashkuara të Amerikës,” tha ai, përpara se të konfirmonte bisedime të ndërmjetësuara me Iranin.
Në qendër të agjendës së Uashingtonit është kufizimi i programit raketor të Iranit. Përfaqësues dhe zyrtarë amerikanë kanë deklaruar vazhdimisht se kjo kërkesë është një “vijë e kuqe” për Uashingtonin, ndërsa Irani këmbëngul se është e drejtë sovrane e tij.
Pak ditë më parë, Ministri i Jashtëm i Omanit, Badr Albusaidi, konfirmoi se Gjeneva do të presë raundin e ardhshëm të bisedimeve midis Uashingtonit dhe Teheranit më 26 shkurt.
“Ne jemi në negociata me ta. Ata duan të bëjnë një marrëveshje, por nuk kemi dëgjuar ato fjalë sekrete: ‘Ne kurrë nuk do të kemi armë bërthamore.’ Preferenca ime është ta zgjidh këtë problem përmes diplomacisë. Por një gjë është e sigurt: kurrë nuk do të lejoj që sponsori numër një i terrorit në botë, që janë ata pa diskutim, të ketë armë bërthamore. Nuk mund të lejojmë që kjo të ndodhë. Dhe asnjë komb nuk duhet të dyshojë kurrë në vendosmërinë e Amerikës.”
Zyrtarët iranianë, nga ana e tyre, kanë deklaruar se një marrëveshje diplomatike mbetet e mundur nëse procesi zhvillohet mbi baza respekti të ndërsjellë dhe kanë propozuar masa të pranueshme në këmbim të njohjes së të drejtave për pasurim paqësor dhe heqjes së sanksioneve.
Ndërkohë, rajoni po përjeton një grumbullim të paprecedentë ushtarak, së bashku me spekulime për mundësinë e një sulmi ndaj Teheranit. Përshkallëzimi më i gjerë ushtarak rajonal ka rritur tensionet në disa fronte, duke shtuar ndjeshmëritë diplomatike dhe të sigurisë.
Fuqia ushtarake dhe shpenzimet e mbrojtjes
Trump e mbylli këtë pjesë duke theksuar fuqinë ushtarake dhe duke bërë thirrje për rritje të shpenzimeve të mbrojtjes, duke e lidhur parandalimin me atë që ai e përshkroi si strategji të “paqes përmes forcës”.
“Ne kemi ushtrinë më të fuqishme në Tokë. E rindërtova ushtrinë në mandatin tim të parë. Do të vazhdojmë ta bëjmë këtë, që do të thotë të miratojmë buxhetin prej një trilion dollarësh. Nuk kemi zgjidhje tjetër. Duhet të jemi të fortë, sepse shpresojmë që rrallëherë do të na duhet ta përdorim këtë fuqi të madhe që ndërtuam së bashku. Quhet paqe përmes forcës dhe ka qenë shumë, shumë efektive. Falë republikanëve në Kongres, po investojmë atë shumë rekord fondesh, sepse nuk kemi zgjidhje, në Forcat e Armatosura të Shteteve të Bashkuara.”/mayadeen
