Një betejë e ashpër ligjore dhe shoqërore ka shpërthyer në Kalamatë, në bregun jugperëndimor të Peloponezit në Greqi. Shkaku është projekti për ndërtimin e një resorti gjigant të quajtur “Nika Bay Kalamata”, me vlerë 136.5 milionë euro (158 milionë dollarë). Ky projekt ka përçarë shoqërinë lokale dhe ka ndezur debate të forta politike mbi pronën publike, aksesin në det dhe zgjerimin e shpejtë të kapitalit të huaj.
Plani i ndërtimit: Çfarë përfshin resorti?
Projekti po drejtohet nga IDM Kalamata, një mjet investimi në pronësi të zhvilluesit të njohur izraelit të pasurive të paluajtshme Pinhas “Pinni” Sarfati, në bashkëpunim me grupin ndërkombëtar Magnolia Group.
Plani synon të transformojë plotësisht një sipërfaqe prej 205,000 metra katrorë (rreth 50 hektarë) hapësirë bregdetare në zonën perëndimore të Cordia-s. Ky plan i përgjithshëm parashikon:
- Një hotel luksoz me 5 yje me 140 dhoma.
- Një lagje rezidenciale private me 248 vila luksoze dhe apartamente të markuara.
- Restorante të nivelit të lartë, qendra SPA ekskluzive, zona sportive dhe hapësira tregtare.
Për të përshpejtuar punimet, grupi izraelit ka dorëzuar dokumentet në agjencinë shtetërore Enterprise Greece, duke kërkuar që projekti të shpallet “Investim Strategjik i Kategorisë 1”. Ky status i veçantë (fast-track) anashkalon burokracinë standarde lokale dhe u jep zhvilluesve licenca të përshpejtuara dhe një Plan Hapësinor të Veçantë.
Kundërshtimi lokal: Pse po reagon popullsia?
Me hyrjen e projektit në fazën e konsultimit publik, grupet lokale të kundërshtimit, ambientalistët dhe mediat e majta greke kanë reaguar ashpër, duke e quajtur projektin një “privatizim në stil kolonial”. Rezistenca e tyre bazohet në tre pika kryesore:
- Humbja e aksesit publik në det: Sipas Ligjit për Investimet Strategjike, zhvilluesit kanë kërkuar të drejtën ekskluzive për përdorimin e vijës bregdetare dhe plazhit përpara resortit. Banorët paralajmërojnë se kjo do ta kthejë një pronë natyrore publike në një “ekosistem VIP” të rrethuar, të rezervuar vetëm për elitën ndërkombëtare.
- Shkelja e planifikimit urban: Ish-kryetari i bashkisë së Kalamatës, Stavros Benos, deklaroi se projekti është i paligjshëm. Ai theksoi se resorti shkel Planin e Përgjithshëm Urban të vitit 2011, i cili e përcakton ligjërisht zonën si një hapësirë të gjelbër bioklimatike dhe jo si zonë për ndërtime të rënda.
- Anashkalimi i demokracisë lokale: Aktivistët kritikojnë faktin që ligjet kombëtare “fast-track” i heqin Këshillit Bashkiak të Kalamatës të drejtën e vetos. Vendimmarrja kalon tërësisht nga përfaqësuesit lokalë të zgjedhur te ministritë dhe zyrat korporative në Athinë.
Qëndrimi i kompanisë: Përballë protestave, IDM Kalamata është mbrojtur duke deklaruar se Nika Bay nuk do të jetë një zonë e mbyllur, por një lagje bregdetare e hapur. Ata premtojnë ruajtjen e hapësirave publike të gjelbra, garantimin e kalimeve të lira drejt detit dhe ndihmën për ekonominë lokale duke krijuar të paktën 75 vende pune të përhershme. Megjithatë, për shumë banorë të Kalamatës, këto premtime mbeten të pabesueshme.
Në sfond të këtij debati lind edhe një pyetje tjetër e rëndësishme: pse reagimet dhe akuzat për “kolonizim” drejtohen veçanërisht ndaj investitorëve izraelitë, kur dihet se investitorë nga vende të tjera përdorin po të njëjtat praktika investimi, ligje të përshpejtuara dhe privatizim në brigjet e Greqisë?/Ultra Fakte
