Lufti Bilalli
Kina po përballet me një nga tronditjet më të mëdha në historinë e saj moderne ushtarake. Gjenerali Zhang Youxia, një nga figurat më të fuqishme të Ushtrisë Çlirimtare Popullore dhe për vite me radhë krahu i djathtë i presidentit Xi Jinping, është vënë nën hetim për korrupsion, abuzim me pushtetin dhe – sipas raportimeve mediatike ende të pakonfirmuara zyrtarisht – për rrjedhje të mundshme të sekreteve bërthamore drejt Shteteve të Bashkuara. Lajmi ka shkaktuar tronditje jo vetëm në Pekin, por edhe në qarqet ndërkombëtare të sigurisë, duke vënë në pikëpyetje narrativën kineze për një “ushtri të fortë, të disiplinuar dhe plotësisht besnike”.
Kush është Zhang Youxia?
Zhang Youxia ishte zëvendëskryetar i Komisionit Qendror Ushtarak, organi më i lartë që kontrollon ushtrinë kineze. Praktikisht, ai ishte oficeri më i lartë aktiv i vendit dhe një nga njerëzit me qasje direkte në programet më sekrete ushtarake të Kinës, përfshirë kapacitetet bërthamore dhe modernizimin strategjik të ushtrisë. Për vite me radhë, Zhang shihej si një aleat i besuar i Xi Jinping, pjesë e rrethit të tij më të ngushtë politik dhe ushtarak.
Çfarë ka ndodhur?
Autoritetet kineze kanë konfirmuar zyrtarisht se Zhang është nën hetim për “shkelje serioze të disiplinës dhe ligjit” – një formulim tipik që në Kinë përdoret për raste korrupsioni dhe tradhtie politike. Sipas burimeve mediatike ndërkombëtare, ai dyshohet se:
▪️Ka marrë ryshfete për promovime ushtarake
▪️Ka ndërtuar klane politike brenda ushtrisë
▪️Ka abuzuar me fondet dhe prokurimet ushtarake
Sipas raporteve, veçanërisht nga media perëndimore, përmendin edhe dyshime se Zhang mund të ketë ndarë informacione shumë të ndjeshme mbi arsenalin bërthamor kinez me SHBA-të. Kjo akuzë, megjithatë, nuk është konfirmuar zyrtarisht dhe mbetet spekulative.
Pasojat e mundshme për sekretet bërthamore të Kinës !
Edhe pa prova të qarta për rrjedhje të drejtpërdrejtë të sekreteve, rasti përfaqëson një goditje të rëndë për sigurinë e brendshme kineze. Nëse një zyrtar kaq i lartë ka qenë i korruptuar ose i pabesueshëm politikisht, atëherë lind pyetja: sa i sigurt ka qenë realisht sistemi i mbrojtjes së informacionit më sekret?
Një krizë e tillë mund të detyrojë Kinën të:
▪️Ristrukturojë protokollet e sigurisë
▪️Rishikojë zinxhirin e komandës në programet bërthamore
▪️Ngadalësojë përkohësisht modernizimin ushtarak për shkak të pasigurisė së brendshme
Këto masa, edhe pse rrisin kontrollin, mund të krijojnë vonesa dhe pasiguri strategjike.
Çfarë do të thotë kjo për SHBA-të?
Nga perspektiva amerikane, çdo informacion shtesë mbi kapacitetet bërthamore të Kinës do të ishte strategjikisht i vlefshëm. SHBA tashmë monitoron nga afër zhvillimet kineze përmes satelitëve, inteligjencës elektronike dhe rrjeteve të spiunazhit, por burimet njerëzore në nivele kaq të larta do të përfaqësonin një avantazh të jashtëzakonshëm. Megjithatë, deri tani nuk ka prova publike që një bashkëpunim i tillë të ketë ndodhur realisht. Për Uashingtonin, vetë fakti që Pekini po përballet me krizë të brendshme në ushtri është tashmë një sinjal dobësie strukturore.
Përshkallëzim i konfliktit SHBA–Kinë
Rasti i Zhang Youxia vjen në një moment kur marrëdhëniet mes dy fuqive janë tashmë të tensionuara për shkak të Tajvanit, teknologjisë, tregtisë dhe pranisë ushtarake në Paqësor. Akuzat për tradhti dhe spiunazh, edhe nëse mbeten të pakonfirmuara, ushqejnë më tej mosbesimin mes palëve.
Për Pekinin, skandali shfrytëzohet për të justifikuar një valë të re pastrimesh dhe forcim të kontrollit të brendshëm. Për Uashingtonin, ai shërben si dëshmi se “fuqia ushtarake kineze” mund të jetë më e brishtë nga sa paraqitet.
Përfundim
Rasti Zhang Youxia nuk është thjesht një skandal korrupsioni. Ai ekspozon tensione të thella brenda sistemit ushtarak dhe politik kinez dhe ka potencialin të ndikojë ekuilibrin strategjik global. Edhe nëse akuzat për rrjedhje të sekreteve bërthamore nuk konfirmohen kurrë, vetë fakti që një figurë kaq e lartë ka rënë nën dyshim është një goditje serioze për imazhin e Kinës si një fuqi e centralizuar, e disiplinuar dhe e pathyeshme. Në një botë gjithnjë e më të polarizuar, ky zhvillim ka gjasa të thellojë më tej përplasjen mes Pekinit dhe Uashingtonit – me pasoja që shkojnë shumë përtej kufijve të Kinës.
Burimet : Reuters dhe AP
/fb
