Ariel Bulshtein
“Përballë vrasësve të Teheranit, rruga jonë ka qenë e qartë – largimi i ambasadës së tyre nga vendi dhe lidhja me Izraelin për të ndërtuar një nga sistemet kibernetike më të avancuara në botë,” deklaroi kryeministri shqiptar Edi Rama.
Kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, mbërriti në Izrael në një moment të ndjeshëm, menjëherë pasi shtoi vendin e tij në “Bordin e Paqes” të presidentit amerikan Donald Trump dhe pak para një përshkallëzimi të mundshëm me Iranin. Ai e njeh mirë Iranin dhe nuk ka asnjë simpati për regjimin e tij fanatik.
Në korrik 2022, Shqipëria përjetoi një sulm masiv kibernetik që goditi sistemet qendrore qeveritare, shërbimet publike dhe bazat e të dhënave. Shpejt u bë e qartë se regjimi i ajatollahëve qëndronte pas sulmit. Rama reagoi me forcë: ai dëboi diplomatët iranianë, mbylli ambasadën e Republikës Islamike dhe forcoi bashkëpunimin e sigurisë me SHBA-në dhe Izraelin. Nëse Teherani mendoi se një kryeministër intelektual dhe artist do të ishte pre e lehtë, gaboi rëndë.
“Sulat kibernetike dhe operacionet e Iranit kundër Shqipërisë konfirmuan diçka të rëndësishme – ekzistojnë regjime që eksportojnë paqëndrueshmëri si mekanizëm mbijetese,” tha Rama (61) në një bisedë ekskluzive me Israel Hayom. “Shqipëria nuk do të pranojë dëmtimin e sovranitetit të saj dhe do të veprojë me partnerët për parandalim dhe ekspozim. Përballë vrasësve të Teheranit, rruga jonë ka qenë e qartë – largimi i ambasadës së tyre nga vendi dhe lidhja me Izraelin për të ndërtuar një nga sistemet kibernetike më të avancuara në botë.”
“Shqipëria mbështet të drejtën e popullit iranian për të zgjedhur të ardhmen e vet lirshëm, pa shtypje dhe pa frikë. Çdo ndryshim në Iran duhet të vijë nga vullneti i vetë popullit dhe të lindë një shtet që respekton qytetarët e tij dhe ndalon eksportin e dhunës, terrorit dhe detyrimit. Për sa kohë që khomeinizmi jeton, liria është e vdekur dhe e varrosur.”
Pozicioni i Ramës në krye të Partisë Socialiste që nga viti 2005 e bën atë, me sa duket, të vetmin lider socialist në botë që pajtohet me Trump-in në disa çështje – dhe me Izraelin.
“Marrëdhëniet Shqipëri–Izrael janë strategjikisht të pjekura dhe mund vetëm të forcohen, sepse nuk janë ndërtuar mbi leverdi apo përputhje momentale,” deklaroi ai. “Ato janë të rrënjosura në diçka më të thellë se interesat e thjeshta dhe më të vjetra se instinktet e përbashkëta demokratike. Themeli i tyre i vërtetë është një kujtesë e gjatë morale.”
“Midis Shqipërisë dhe Izraelit ekziston një partneritet politik, por mbi të gjitha një lidhje njerëzore. Një lidhje e ndërtuar përmes zgjedhjeve reale dhe marrjes së rreziqeve të vërteta, në momente kur qëndrimi i përbashkët kishte më shumë rëndësi se rehatia. Ajo u rrit nga përgjegjësia e përbashkët për sigurinë, nga besimi i fituar në heshtje dhe nga bashkëpunimi që nuk ka nevojë për slogane, ceremoni apo deklarata për të ekzistuar. Kjo lidhje ekziston në besnikërinë e provuar, në kujtesën e respektit dhe në sigurinë e qetë për të ditur kush qëndron në krahun tënd kur ka vërtet rëndësi. Për ne, Izraeli është mik.”
“Izraeli është pikë reference për të mësuar”
Një perceptim i tillë për shtetin hebre nuk është i vetëkuptueshëm për një vend me shumicë të qartë myslimane si Shqipëria, veçanërisht duke pasur parasysh se aktorë të jashtëm kanë tentuar të shtrijnë ndikimin e tyre dhe të ndezin flakët e islamit radikal.
“Islami radikal nuk është vetëm kërcënim sigurie, por edhe kërcënim kulturor dhe qytetërues,” tha Rama. “Ai është një kërcënim i drejtpërdrejtë për demokracinë liberale dhe paqen shoqërore, dhe gjithashtu një kërcënim për vetë Islamin, sepse e shndërron fenë në mjet politik të vdekjes. Aty ku avancon, shkatërron shoqëritë nga brenda, helmon bashkëjetesën dhe e kthen besimin në frikë.”
“Ballkani e njeh nga afër këtë rrezik. Ne e dimë çfarë ndodh kur identiteti kthehet në armë dhe kur feja shfrytëzohet si mjet politik. Forca e Shqipërisë qëndron në traditën e gjatë të bashkëjetesës fetare, të mbështetur nga një shtet laik që garanton lirinë e fesë dhe ka tolerancë zero ndaj ekstremizmit të dhunshëm.”
Ky perceptim e çoi Shqipërinë të luajë një rol udhëheqës në “Procesin e Akabës”, ku u bashkuan udhëheqës fetarë nga Ballkani Perëndimor – myslimanë, katolikë, ortodoksë dhe hebrenj – për të adresuar rrënjët e radikalizimit. Rama, i pagëzuar katolik në fëmijëri por sot ateist, e sheh këtë përpjekje si plotësisht pozitive.
“Izraeli nuk është pjesë e procesit, por është një pikë reference nga e cila mësojmë,” theksoi ai. “Përvoja e Izraelit në inteligjencë, parandalim dhe qëndrueshmëri shoqërore, e fituar nën kërcënim të vazhdueshëm dhe real, ofron mësime që çdo demokraci serioze duhet t’i mësojë me kujdes. Aftësia për të mbrojtur qytetarët duke ruajtur jetën demokratike nuk është rastësi – ajo ndërtohet, testohet dhe rafinohet vazhdimisht.”
/israelhayom.com
