Islamofobi

Ekstremistë katolik shqiptar dhe kosovar nxisin islamofobinë në Australi

Një rrjet i faqeve popullore në Facebook që kanë ndërtuar audienca të mëdha ne te cilat “ushqejnë” australianët e shqetësuar për çështje të nxehta si Islami, refugjatët dhe korrektësia politike, janë nën kontrollin e trollëve nga Ballkani të cilët përfitojnë nga zemërimi që nxisin tek njerëzit.

Pikat kryesore:

  • Një rrjet i faqeve popullore të Facebook në Australi kontrollohet nga Ballkani.
  • Faqet postonin meme dhe histori të dizajnuara për të ushqyer intolerancën dhe fyerjen racore.
  • Duke përdorur përmbajtjen e vjedhur nga botuesit e tjerë, ata fitojnë të ardhura nga rrjeti i reklamave të Facebook.

Një hetim i ABC News ka identifikuar të paktën katër faqe popullore me karakteristika të përbashkëta që menaxhohen nga administratorët të vendosur në Kosovë dhe në vendet fqinje të Shqipërisë dhe Republikës së Maqedonisë Veriore.

Informacioni mbi vendndodhjen u bë i zbulueshëm vetëm kohët e fundit kur Facebook bëri ndryshimin e menjëhershëm, në përputhje me masat e reja të transparencës për reklamat në Australi. Këto masa kanë qenë të aplikuara në Shtetet e Bashkuara që nga mesi i 2018.

Të katër faqet përmbajnë një përzierje të memeve patriotike dhe axhitacionale dhe një pjese të raporteve të lajmeve të nxjerra nga një faqe interneti e vetme e specializuar në ripaketimin e përmbajtjeve të vjedhura nga organizatat e lajmeve kryesore dhe të pavarura, duke përfshirë disa nga Australia.

Përmbajtja ksenofobike fokusohet në tema të tilla si refugjatët, imigracioni, myslimanët, Islami dhe fjala e lirë. Faqet gjithashtu kritikojnë politikanët, Laburistët, të Gjelbrit dhe disa liberalë të moderuar.

Faqet e Facebook kanë një bazë fansash të kombinuar prej 130,000 e më shumë, e cila është ndërtuar gjatë disa viteve. Faqja e vjetër dhe më popullore, “Australianët kundër Sheriatit”, ka publikuar postime që nga qershori 2013.

Pavarësisht fokusit të këtyre faqeve, disa nga postet janë ndarë më shumë se 20.000 herë, duke treguar se kauzat e publikuara kanë rezonuar fuqishëm mes Australianëve të pakënaqur.

Për faqet e njohura të Facebook-ut si këto, shtrirja potenciale do të jetë të paktën 10 herë më shumë se baza e fansave, tha Joe Youngblood, një konsulent dixhital i marketingut me seli në Dallas, Teksas.

Tre faqet e tjera quhen “Aussie infidels”, “Stop xhaminë në Melburn” dhe “Ndal të gjitha xhamitë në Narre Warren”. Narre Warren është një periferi në jug-lindje të Melburnit.

Një faqe Facebook-u është një profil publik që mund të përdoret nga organizatat, bizneset, kauza të ndryshme dhe njerëz të famshëm. Popullariteti matet me “fansat”, numrin e njerëzve që “pëlqejnë” një faqe.

Faqja e “Australians kundër Sharia”, e cila ka mbi 67,000 fansa, ka ripostuar edhe meme që sulmojnë identitetet e Partisë Laburiste, duke përfshirë Bill Shorten, Penny Wong dhe Julia Gillard, Sarah Hanson-Young e të Gjelbërve dhe Julie Bishop të Partisë Liberale.

Senatori konservativ i Maverick Queensland, Fraser Anning, është i vetmi politikan që merr mbështetje të vazhdueshme nga faqja. Nuk konsiderohet fakti se senatori është në ndonjë mënyrë i lidhur me faqen ose administratorët e saj.

Facebook ka hequr tani këto faqe, duke pranuar se i kanë shkelur rregullat e tyre duke u angazhuar në “sjellje të koordinuar joautentike”.

“Ne i hodhëm poshtë këto faqe në bazë të sjelljes së tyre, jo përmbajtjes së gjërave që ato postonin”, tha Nathaniel Gleicher, kreu i Facebook për politikën e sigurisë kibernetike, në një deklaratë për ABC News.

“Në këtë rast, njerëzit që qëndronin pas këtij aktiviteti u koordinuan me njëri-tjetrin dhe përdorën llogari të rreme për të keqprezantuar veten dhe se sjellja e tyre ishte baza për ndërmarrjen e veprimtarisë sonë”.

Z. Gleicher tha se Facebook ishte vazhdimisht duke ndjekur aktivitetin në platformën e tij për shkelje të mundshme të politikave dhe kishte një numër hetimesh në zhvillim e sipër.

Si funksionon mashtrimi

Faqet e Facebook janë boshtet e rrjetit, dhe në qendër qëndron një faqe interneti lajmesh që jeton në adresën e internetit HealthyNewsFree.tech. Ajo gjithashtu markon vetveten si “Worldwide”, “Worldwide Press” dhe “Healthy Lifestyle”.

Detajet e pronësisë së internetit janë fshehur nga aksesi publik. Por fakti që tregimet e internetit janë të vetmet që ndonjëherë promovohen nga faqet e Facebook sugjerojnë se ekziston një marrëdhënie e ngushtë midis dy entiteteve.

Gjithashtu, disa nga artikujt në ueb faqe janë shkruar në gjuhën shqipe dhe kanë të bëjnë me ngjarjet në Kosovë, ku 90 përqind e popullsisë janë shqiptarë etnikë.

Nëse përdorni aplikacionin Facebook në telefonin tuaj – ashtu si shumica e përdoruesve do të bëjnë këto ditë – dhe klikoni në një postim nga një prej këtyre faqeve, ajo hap historinë në një format të Facebook i njohur si Instant Articles ose IA.

Versioni IA i histrorisë (story) është pritur në serverat e Facebook në vend të faqes së vetë botuesit, duke lejuar teorikisht që historia të ngarkohet më shpejt.

Por kjo gjithashtu lejon që Facebook të zëvendësojë çdo reklamë që shfaqet në versionin e faqes së internetit dhe të vendosë reklamat e veta nëpërmjet shërbimit të rrjetit të Audiencës të Facebook-ut. Për këtë, botuesi merr një pjesë të fitimeve.

Për më tepër, të gjitha ato artikuj të gjuhës angleze janë vjedhur nga faqet e tjera të internetit, duke përfshirë ABC, Sydney Morning Herald, Mail Online, West Australian, Reader’s Digest dhe Daily Express.

Botuesit si njerëzit që qëndrojnë prapa HealthyNeësFree duhet të aplikojnë për të përdorur formatin IA dhe për t’u bashkuar me shërbimin e Rrjetit të Audiencës. Botuesi dhe përmbajtja e tij duhet të verifikohen nga Facebook.

Reklama dhe përmbajtja e sponsorizuar nga organizata të tilla si Krispy Kreme Australia, TAFE NSW, Parku Reptile Australiane, Inglis, Foxtel, Universiteti James Cook, Shqyrtimi Financiar i Australisë dhe Organizata Japoneze e Turizmit po shfaqen në versionet e artikujve të HealthyNewsFree.

“Reklamuesit po mashtrohen duke paguar për reklama për të cilat ata kanë pak kontroll mbi vendin ku ata janë shfaqur”, tha David Glance, një studiues i lartë në Universitetin e Ëestern Australia në shkollën e fizikës, matematikës dhe informatikës.

“Por për aq kohë sa Facebook mund të raportojë shikimet dhe klikimet e rastit, ata do të vazhdojnë të bëjnë para”.

Parku Australian i zvarranik e hoqi reklamën nga shpërndarja në Instant Articles pasi u drejtua nga ABC News.

“Ju lutem kuptoni që Parku Australian i zvarranikëve nuk kontrollon vendosjen e reklamave tona brenda IA në platformën e Facebook dhe pamja e tyre në asnjë mënyrë nuk ka lidhje me artikujt tonë online”, tha një zëdhënës.

Një zëdhënës i TAFE NSW tha se gëzonte një “marrëdhënie të fortë pune me Facebook” dhe u takua rregullisht për të “optimizmizuar rezultatet e marketingut” dhe “të menaxhonte çdo çështje teknike të mundshme që mund të lindte”.

Kirspy Kreme tha se do të “punonte me përfaqësuesit tanë në Facebook për të përcaktuar rrugën më të mirë për të ecur përpara”.

Z. Youngblood ka pasur përvoja të dorës së parë me mashtrues nga Kosova të cilët po drejtojnë këto lloje të gjepurave në Facebook.

Në vitin 2017, ai u përpoq të blinte emrin e markës “Texas Life”, i cili po përdorte një faqe në Facebook të drejtuar nga dy burra nga Prishtina, kryeqyteti i Kosovës.

Ashtu si shembujt australianë, faqja e Facebook-ut me temë Teksasin përfshinte meme të vjedhura dhe artikuj të përpunuar për të përforcuar urrejtjen dhe për të nxitur ndarjen sociale.

Ai u mashtrua nga $ US550 (778 $), por jo më parë se burrat me të cilët ai po merreshin, treguan se si funksiononte operacioni i tyre dhe se si ata përfitonin shumë nga sipërmarrja e tyre.

Dhe ai ishte indinjuar se Facebook nuk ishte penguar për këtë lloj aktiviteti.

“Kjo është 100 për qind e fajit të Facebook-ut, ka zgjidhje, ato thjesht i injorojnë ato.

Modeli i Velesit

Faqet e Kosovës përdorin një model biznesi, si ajo e zbuluar në vitin 2016, kur qyteti i Velesit në Maqedoni, dikur i njohur si pjesë e Jugosllavisë, u identifikuan si epiqendra e një “fabrike të rreme lajmesh” që ushqente amerikanët e radikalizuar gjatë rritjes politike të Donald Trump.

Velesi ishte shtëpia e një industrie të vogël të lajmëtarëve, shumë prej të cilëve adoleshentë, të cilët prodhuan lajme pro-Trump gjatë fushatës presidenciale amerikane dhe përdorën postimet peshkuese Facebook-u për të dërguar lexuesit në faqet e tyre të mbështetura nga reklamat.

Shumë praktikues pohojnë se kanë bërë mijëra dollarë në muaj duke bërë lajme të rreme, një lëvizje që disa ekspertë thonë se e ndihmuan z. Trump përgjatë rrugës për të arritur në Shtëpinë e Bardhë.

Rrjeti i zbuluar nga ABC Neës është në një shkallë më të vogël se në vitin 2016 dhe në vend të krijimit të lajmeve të rreme, faqet e Facebook-ut në fjalë janë thjesht duke hedhur përmbajtje të vjedhura.

Megjithatë, kjo tregon se përkundër përpjekjeve të Facebook për të mbyllur atë që eufemizmi e quan “sjellje joautentike”, ka ende ata që gjejnë mënyra për të përfituar nga manipulimi i ndjenjës publike.

Sarah Thompson është një artiste dhe kalorëse nga Indiana rurale, e cila u përball me një tjetër mashtrim në Maqedoni në 2016, dhe që nga ajo kohë ka qenë duke rrëmuar në atë vrimë lepuri.

Ajo sheh gjithnjë e më shumë veprimtari që dalin nga Ballkani dhe vende si India dhe Pakistani.

“Unë shoh sjellje joautentike kudo që unë shoh tani,” tha ajo e dëshpëruar. “Ne jemi future këmbë e kokë në telashe, me të vërtetë ndjehet si një emergjencë kombëtare”.

Dhe për aq kohë sa Facebook ka një konflikt interesi mbi interesat e tij komerciale, ajo nuk mund të shohë se si kompania gjithashtu mund të luajë një rol efektiv si rregullator.

“Unë nuk mbaj shumë shpresë për të luftuar të keqen,” tha ajo.

Zonja Thompson tani drejton një faqe interneti dhe një faqe në Facebook, e quajtur “Eksploiting the Niche”, e cili është e dedikuar për ekspozimin e mashtrimeve, thirrjen e të pavërtetave dhe edukimin e njerëzve për mënyrën se si sistemi është duke u manovruar.

“Pra, leximi i medias është gjëja ime. Dhe mos thuaj fjalën ‘nxënëset’ në atë fjali sepse janë gjyshërit që kanë nevojë [për ndihmë].”

Pastrimi i platformës

Vitin e kaluar ABC zbuloi një tjetër scam që përfshin Facebook dhe Instant Articles dhe përdorimin e përmbajtjes inflamatore.

Reklamat nga kompani të tilla si BMË, Woolworths, STA Travel and Visit Victoria u shfaqeshin në artikuj, dhe disa prej tyre që shfaqnin tema shumë ekstremiste.

Facebook, i cili gjatë viteve të fundit ka qenë duke marrë një numër ankesash të pafundme për privatësinë, mbikëqyrjen e keqe dhe mosbesimin, e pasoi këtë me përjashtimin e botuesve nga IA.

Një vit më parë, Media Matters for America, një grup jofitimprurës i bazuar në SHBA që monitoron keqinformimin konservator, zbuloi një rrjet të ngjashëm që vepronte jashtë Kosovës, që po bënte lajme të rreme për një audiencë të madhe amerikane.

Njerëzit që qëndronin pas këtij rrjeti u gjurmuan në qytetin e Podujevës në veri të Kosovës, dy orë e gjysmë nga Velesi.

Dhe javën e kaluar, Facebook njoftoi se kishte mbyllur 168 llogaritë të Facebook dhe Instagram dhe profilet e lidhura me dy rrjete të ndryshme të menaxhuara nga njerëz nga Britania, Pakistani dhe Rumania.

Rrjetet, të cilat përdorën disa teknika të njëjta që përdoren nga faqet australiane, u akuzuan për nxitje të urrejtjes dhe ndarjes politike në Britani dhe Rumani.

Por shpërthime si kjo janë të rralla. Kritikët si Dr. Glance i Universitetit të Australisë Perëndimore argumentojnë se Facebook po kalon vetëm nëpër mocione.

“Pjesa më e madhe e asaj që Facebook po bën në fushën e pastrimit të platformës është me të vërtetë sipërfaqësore dhe synon të bëjë sa më pak që të jetë e mundur për t’i mbajtur rregullatorët që të mos ndërmarrin hapin tjetër në prerjen përfundimtare të krahëve të tyre”, tha ai./abc.net.au/Gazeta Impakt

 

OPINIONE